Baner

Omacnica prosowianka

Szkodliwość

Omacnica prosowianka uszkadza niemal wszystkie nadziemne części roślin kukurydzy (i innych roślin żywicielskich także), co sprawia, że ma istotny wpływ na wysokość i jakość plonu. Powoduje zarówno uszkodzenia bezpośrednio, jak i pośrednio wpływające na wysokość i jakość plonu. Wskutek żerowania gąsienic w ukryciu, wewnątrz tkanek początkowo owad jest trudno dostrzegalny. W późniejszym czasie jego obecność zdradzają powodowane przez niego uszkodzenia, a zwłaszcza białawe trociny wysypujące się z miejsc żerowania gatunku – są one najlepiej widoczne na tle zielonych liści kukurydzy w okresie, gdy ziarniaki są w fazie woskowej dojrzałości (od połowy sierpnia do początku września).

Gatunek uszkadza:

– wiechy (poszczególne kłoski i oś wiechy) – żerowanie prowadzi do złomów wiech, a tym samym spadku ilości produkowanego pyłku i skrócenia okresu pylenia, czego konsekwencją są słabiej wypełnione ziarniakami kolby. – liście (blaszki liści, pochwy liściowe, nerw główny) – żerowanie prowadzi do powstawania otworów w liściach, zasychania części lub całych pochew liściowych i blaszek liści, co skutkuje obniżeniem powierzchni asymilacyjnej roślin, a skutkiem jest gorsze odżywienie nadziemnych części kukurydzy.

– kolby (zawiązki kolb, znamiona, liście okrywowe, ziarniaki, rdzeń, nasada kolby) – to szczególnie preferowane miejsce żerowania gąsienic. Owad wgryzając się do zawiązków kolb zwykle doszczętnie je niszczy. Przegryzając świeże znamiona zakłócają proces zapylania żeńskich kwiatów czego efektem są słabo zaziarnione i niekiedy zdeformowane kolby. Uszkadzając tkanki liści okrywowych kolb powodują tzw. ich bielenie, czego konsekwencją jest przedwczesne dojrzewanie słabo wypełnionych ziarniaków (spadek MTZ – masy tysiąca ziarniaków). Wyjadanie ziarniaków będących w fazie mlecznej i woskowej dojrzałości prowadzi do bezpośredniego spadku wysokości plonu ziarna. Wgryzanie się gąsienic do osadki kolby oraz do jej nasady powoduje zakłócenie transportu wody i składników odżywczych do formującego się ziarna, skutkiem czego jest drobniejsze i słabo wypełnione ziarno (spadek MTZ). Podgryzienie kolby u nasady powoduje jej zwieszanie się, a następnie obrywanie i opadanie na glebę, gdzie ulega zniszczeniu.

– łodygi (węzły, międzywęźla, podziemna część łodygi – strefa szyjki korzeniowej) – żerowanie prowadzi do zakłócenia bądź wstrzymania transportu wody i składników odżywczych w roślinie, co ma konsekwencje w spadku wysokości i jakości plonu zielonej masy i ziarna. Powyżej miejsca silnego uszkodzenia dochodzi do złomów łodyg. Szczególnie groźne są złomy poniżej kolby, gdy kolba zwiesza się nad glebą bądź na niej leży. Często takie łodygi odłamują się od całej rośliny. Powoduje to bezpośredni spadek plonu, gdyż takich roślin nie można zebrać kombajnem.

Obok bezpośredniego uszkadzania roślin co ma konsekwencje w spadku wysokości plonu zielonej masy i ziarna, omacnica prosowianka zakłóca także procesy biochemiczne zachodzące w roślinie, stąd zmienia się zawartość białek, cukrów, tłuszczów itp. Dodatkowo uszkodzone rośliny są opanowywane przez sprawców chorób kukurydzy m.in. grzyby z rodzaju Fusarium wywołujące fuzariozę kolb oraz zgniliznę korzeni i zgorzel podstawy łodygi. Choroby te pogłębiają straty w wysokości i jakości plonu, a dodatkowo mogą przyczynić się do wzrostu ryzyka pojawu mikotoksyn.

szk1 szk2 szk3 szk4 szk5 szk6 szk7 szk8 szk9 szk10 szk11 szk12 szk13 szk14 szk15 szk16 szk17 szk18 szk19 szk20 szk21

Copyright: Paweł K. Bereś - kopiowanie, upowszechnianie bez wiedzy Autora zabronione